เตรียมความพร้อมกับสุนัขก่อนตั้งท้อง

ผู้เขียน bokijung on Thursday, 12 November 2009

1. ลักษณะของสุนัข

สุนัขตัวผู้

สุนัขตัวผู้จะโตเป็นหนุ่มเมื่ออายุได้ 6 เดือน หรือเมื่ออัณฑะสุนัขลงถุงแล้ว ก็สามารถผสมพันธุ์ได้
แต่สุนัขจะสมบูรณ์ เมื่ออายุประมาณ 9-12 เดือน ถ้าผู้เลี้ยงไม่ต้องการให้สุนัขผสมพันธุ์ ก็ควรจะ
ทำหมันเสีย สำหรับสุนัขที่ไม่ทำหมัน มักจะมีนิสัยก้าวร้าว ชอบกัดกัน วิ่งไล่รถมีพฤติกรรมเบี่ยงเบน
ทางเพศ เช่น ชอบขี่ขาคน หรือขึ้นขี่เด็ก ๆ เห่าหอน เป็นต้น

สุนัขตัวเมีย

สุนัขจะเข้าสู่ระยะเป็นสาวและเริ่มเป็นสัดครั้งแรกเมื่ออายุแตกต่างกัน ขึ้นอยู่กับขนาดของพันธุ์
และการจัดการ แต่โดยเฉลี่ยจะมีสัดครั้งแรกประมาณ 6-24 เดือนหรือมากกว่า สุนัขเป็นสัดเฉลี่ย
ปีละ 2 ครั้ง

2. วงจรการเป็นสัดของสุนัข

วงจรการเป็นสัดของสุนัข สามารถแบ่งได้เป็น 4 ระยะ คือ

1. ระยะก่อนสัด (PRO-OESTRUS) ระยะนี้โดยเฉลี่ยใช้เวลา 9 วัน อาการที่บ่งบอก ได้แก่ ปาก
ช่องคลอดเริ่มบวมขึ้น มีน้ำเมือกใสข้นไหลออกมา บางทีอาจไม่พบเมือกเพราะแม่สุนัขกินหมด สุนัข
ถ่ายปัสสาวะบ่อย แต่มีน้ำปัสสาวะน้อยและมีการปล่อยสาร PHEROMONES ดังนั้น จะเริ่มพบว่ามี
สุนัขเพศผู้มาติดพัน

2. ระยะสัด (OESTRUS) เป็นระยะที่นับจากการที่สุนัขตัวเมียยืนนิ่งยอมให้ตัวผู้ผสม จนถึงระยะที่
ตัวเมียไม่ยอมให้ตัวผู้ผสม โดยเฉลี่ยใช้เวลา 9 วัน เป็นระยะที่มีการตกไข่มากจากรังไข่ ดังนั้น ผู้เลี้ยง
จะต้องเช็คระยะนี้ให้ถูกต้องแม่นยำเพื่อการ เพาะพันธุ์ลูกสุนัข

3. ระยะหลังสัด (METOESTRUS) ระยะนี้ใช้เวลา 90 วัน ท้องเทียมมักเกิดในช่วงดังกล่าว

4. ระยะพัก (ANOESTRUS) เป็นระยะที่รังไข่หยุดกิจกรรม จากระยะหลังสัดถึงระยะพักเฉลี่ยแล้ว
ประมาณ 4-6 เดือน การที่ผู้เลี้ยงสุนัขเข้าใจวงจรการเป็นสัดของสุนัข จะช่วยให้ผู้เลี้ยงประสบความสำเร็จ
ในการเพาะพันธุ์ได้ง่ายขึ้น


3. การตั้งท้อง

สุนัขมีระยะเวลาการตั้งท้องประมาณ 55-64 วัน และจะสามารถตรวจได้เมื่อตั้งท้อง 4-6 อาทิตย์ โดยการ
คลำตรวจหรือการเอ๊กซเรย์ในวันที่ 45 ของการตั้งท้อง หรืออาจสังเกตจากอวัยวะเพศ

การดูแลสัตว์ในช่วงท้อง มีตั้งแต่การให้อาหาร โดยในช่วงเดือนแรกของการตั้งท้องผู้เลี้ยงควรให้ปริมาณ
ปกติเมื่อท้องได้ 5 สัปดาห์ ปรับปริมาณอาหารที่ให้พลังงานเพิ่มอีก โดยเฉพาะตับ ไข่ นม หรืออาหารที่มี
โปรตีนในช่วงท้ายของการตั้งท้องและช่ว งให้นม เพราะลูกจะได้รับอาหารที่แม่สะสมไว้ แม่หมาจะมี
น้ำหนักเพิ่มขึ้นในช่วงเดือนหลัง เมื่อน้ำหนักเพิ่มควรให้ปริมาณอาหารเพิ่มด้วย เน้นพวกโปรตีน ในสุนัข
พันธุ์เล็กที่กินอาหารน้อยอยู่แล้ว ควรเพิ่มปริมาณอาหารที่มีไขมันปน เพื่อจะได้รับพลังงานด้วย
อย่าให้อาหารมากเกินไป เพราะถ้าสุนัขอ้วนแล้วจะทำให้คลอดลำบาก ควรให้แม่สุนัขออกกำลังกาย
พอสมควร เพื่อให้กล้ามเนื้อแข็งแรง การให้เดินออกกำลังกายก็เพียงพอแล้ว

การถ่ายพยาธิในแม่พันธุ์ ควรจะถ่ายพยาธิปีละ 3-4 ครั้ง รวมทั้งช่วงกลางของการตั้งท้อง โดยถ่าย
ให้ครอบคลุมพยาธิทุกชนิด

ภาวะท้องเทียม

ภาวะท้องเทียมจะเหมือนกับการตั้งท้อง คือ หลังจากผสมพันธุ์ประมาณ 5-6 สัปดาห์ แม่สุนัขจะมี
น้ำหนักเพิ่มขึ้นแต่ไม่ท้อง ภาวะท้องเทียมนี้อาจเกิดได้ในสุนัขที่เคยตั้งท้องปกติ ภาวะนี้อาจโน้มนำ
ให้เกิดปัญหามดลูกอักเสบและมะเร็งเต้านมได้ วิธีแก้ไขก็ด้วยการฉีดฮอร์โมนเพื่อให้น้ำนมหยุดไหล
และทางที่ดีที่สุดคือ การทำหมัน

หน้า: 1 2

บทความเกี่ยวข้อง