ฝึกสุนัขตามหลักของซีซาร์ มิลาน(ตอนที่ 4 ฝึกสุนัขเดิน - Mastering the walk)

ผู้เขียน bokijung on Sunday, 10 January 2010

การเดินเป็นสิ่งสำคัญที่สุดสำหรับธรรมชาติของสุนัขที่อยู่กันเป็นฝูง พื้นที่บ้านใหญ่ให้วิ่งเล่นไม่สามารถ
ทดแทนการเดิน(นอกรั้วบ้าน)ได้ พื้นที่ในบ้านเปรียบแค่เป็นคอกเท่านั้นในความหมายของสุนัข หมาป่า
เดินหลายกิโลเพื่อหาอาหารล่าเหยื่อ สุนัขเลี้ยงในอดีตก็ต้องทำงานเพื่อแลกอาหารบางทีก็ต้องเดิน
ท่องป่ากับเจ้าของเพื่อช่วยเจ้าของออกล่าสัตว์ เหมือนปลาก็ต้องว่ายน้ำ นกต้องบิน หมาก็ต้องเดิน

การเดินมีประโยชน์มากมาย ทำให้สร้างความเชื่อใจและความเคารพที่สุนัขมีต่อเจ้าของ ทำให้สุนัขสงบ
และยอมจำนน สุนัขที่เข้ากันไม่ได้ต้องเดินด้วยกันเพื่อการยอมรับเป็นสมาชิกของกลุ่ม เดียวกัน(โดยมี
เจ้าของเป็นจ่าฝูง) ทั้งหมดนี้จะเกิดขึ้นได้ต้อง “เดินให้ถูกต้อง”

การเดินที่ถูกต้องในแง่ของพฤติกรรมความเป็นจ่าฝูง(คน) และ ลูกฝูง(สุนัข)

1. คนเดินนำหน้า สุนัขเดินอยู่ข้างๆหรือเยื้องไปข้างหลัง ไม่อนุญาติให้สุนัขเดินนำหน้า ไม่ดึงสายจูง
ในโลกของสุนัขใครอยู่หน้าคนนั้นคือจ่าฝูง

2. สุนัขต้องเดินตามเรา เราเป็นคนกำหนดเส้นทางเดิน เลี้ยวซ้ายขวา รวมถึงความเร็วด้วย

3. สุนัขไม่หยุดดมพื้น ไม่ดมข้างทาง ไม่สนใจหมาหรือคนที่เดินสวนมา ไม่หยุดฉี่เพื่อบ่งบอกอาณาเขต หน้าที่เดียวของสุนัขคือ ตามจ่าฝูงเท่านั้น

4. จ่าฝูงเป็นผู้ตัดสินใจ เมื่อไหร่หยุด เมื่อไหร่ให้ฉี่หรืออึ เมื่อไหร่พัก

5. ที่สำคัญ ก่อนเข้าออกประตูบ้าน สุนัขต้องอยู่ในภาวะสงบ และเราต้องออกประตูก่อน แล้วสุนัข
ออกทีหลัง ก่อนเข้าบ้าน เราก็ต้องเข้าประตูก่อนเสมอ เพราะจ่าฝูงเท่านั้นที่เข้าที่พักก่อน หรือออกจาก
ที่พักก่อนเสมอ (เพราะจ่าฝูงเป็นผู้นำและเป็นผู้กำหนดกิจกรรมต่างๆ ส่วนลูกฝูงมีหน้าที่ตาม)

… ขั้นตอน

การเดินใช้เวลาอย่างน้อย 30 นาที อาจให้สุนัขแบกเป้ เพื่อปรับให้เขาอยู่ในภาวะทำงาน เหมือนเขามีภาระ
ที่ต้องรับผิดชอบ

ก่อนออกจากบ้าน สุนัขต้องอยู่ในภาวะสงบ นั่งรอหน้าประตู

เราก้าวออกจากประตูก่อนเสมอ ขณะที่สุนัขยังนั่งรออยู่อย่างสงบ

เรียกให้สุนัขออกตามมา แล้วให้สุนัขรอหน้าประตูก่อน โดยยังอยู่ข้างๆเจ้าของอย่างสงบ
เจ้าของเป็นผู้เริ่มก้าวเดินก่อน จ่าฝูงต้องเป็นผู้กำหนดทิศทางที่จะเดินเสมอ

สุนัขเดินตามเจ้าของในสายจูงอย่างเรียบร้อยไม่มีการเดินนำหน้า หรือดึงสายจูง
สุนัขไม่มีการดมพื้น หรือวอกแวก

ถ้าสุนัขยอมรับเราเป็นจ่าฝูงแล้ว แม้ปล่อยสายจูงสุนัขก็ยังคงเดินตามเราอยู่ โดยที่ไม่วอกแวก
ไม่ออกนอกเส้นทาง ยังคงเดินอยู่ข้างเราตลอดทาง ในความเร็วที่เท่ากัน

เมื่อเดินเสร็จ ก่อนจะเข้าบ้าน ให้สุนัขนั่งรอด้วยความสงบหน้าประตูบ้าน

เราเดินเข้าบ้านก่อน ขณะที่สุนัขยังนั่งคอยอยู่ที่เดิม

เรียกให้สุนัขเดินตามเข้าบ้าน และให้นั่งเรียบร้อย ก่อนที่จะปล่อยให้เป็นอิสระ

…..น้องหมาบางตัวยอมเดินในสายจูงแต่ดึงเราไปทิศตามใจตัวเอง วิธีแก้ในสไตล์ของ Cesar คือ

1. น้องหมาอยู่ในสายจูงที่เป็นแบบโซ่กระตุก(หรือIllusion Collar) ยืนชิดด้านซ้ายของเรา เราถือสายจูง
ด้านซ้ายมือเดียว สายจูงไม่ตึงไม่หย่อน

2. เราเริ่มเดินก่อนในทิศที่เราต้องการ น้องหมาเดินตาม ถ้าสายจูงตึงซึ่งเป็นเพราะน้องหมาดึงไปคนละทาง
ให้กระตุกสายจูงเร็ว(แล้วคลาย) 1 ที เพื่อกระตุ้นน้องหมาให้เดินให้ถูกทิศทาง คือเดินตามเรา

…..ในกรณีที่แย่ที่สุด กระตุกแล้วไม่ได้ผลเมื่อไหร่สายจูงตึงน้องหมาจะเท้าติดเบรคทันทีหรือนอนแบะแฉะ
กางสี่ขาท้องติดพื้น เหมือนไก่ย่าง หนังสือหลายเล่มอาจแนะนำการใช้ขนมล่อให้สุนัขเดินตามในสายจูง
(Heel Walk) จากประสบการณ์ที่เคยฝึกเอง อาหารใช้ไม่ได้ผลคือเขาเดินมา 2 ก้าวเพื่อมากินขนมแล้ว
หยุดเดินอีก คราวต่อไปก็เมินอาหารไปเลย ส่วนตัวเลยใช้วิธีสุดขั้วแบบหักดิบ แบบไม่มีอาหารล่อ คือ
ถ้าวิธีนี้เราชนะ เขาจะยอมเดินในสายจูงง่ายขึ้นตลอดไป (ใช้ในกรณีที่สุนัขไม่ยอมเดินเลย แทบจะลาก
ไปกับพื้นได้เลย)

1.1 เราต้องมีเวลา ห้ามรีบ หาช่วงที่เราอารมณ์ดีที่สุด ห้ามอายเพื่อนบ้าน ห้ามโมโห หงุดหงิด
ในขณะทำเด็ดขาด
แล้วใส่สายจูงแบบโซ่กระตุก

1.2 เราเดินแล้วสุนัขหยุด ขืนตัว เราก็หยุดทันที โดยเราออกแรงดึงต้านกับแรงเขาเล็กน้อย
เน้นเล็กน้อยเท่านั้นเพราะโซ่กระตุกจะรัดคอเขาเล็กน้อย แต่จะไม่ขาดอากาศหายใจ (เพราะสัญชาตญาณ
แล้วหมาไม่ยอมตายง่ายๆ) เราต้องระวังแรงของเราไม่ให้แรงไป อย่าถอยกลับไปหาน้องหมา
(รักษาสายจูงให้ตึงจนกว่าเขาจะยอมเดินตามเราแล้วสายจูงก็หย่อนเอง)

1.3 ยื้ออย่างนี้ซักพัก สุนัขบางตัวขืนตัว 5-10 นาที เราก็ห้ามยอม บางตัวขืนตัวแล้ว ยังร้อง แหกปาก
เหมือนจะตาย หรือเหมือนถูกทำร้าย หรือดิ้นหมุนกลิ้งกับพื้น
เขาจะใช้เทคนิคทุกอย่างให้เราใจอ่อน
เราก็ห้ามยอม ห้ามหงุดหงิด ไม่ต้องมองเขาไม่ต้องสบตา

1.4 เมื่อไหร่เขาหยุดดึง เราก็หยุดดึง แล้วเราก้าวเดินต่อทันที สุนัขก็จะยอมเดินต่อ แต่ถ้าเขาหยุดอีก
ก็ทำแบบเดิมอีก จนกว่าเขาจะยอมเดินตลอดทางโดยไม่หยุดขืนตัวนั้นคือเราชนะ

การเดินในสายจูง บางทีเดินบริเวณรอบบ้านก็จะเดินดี แต่เวลาเปลี่ยนสถานที่่ใหม่ๆ มีสิ่งกระตุ้นมาก
ก็อาจทำให้เขาเดินได้ไม่ดีเท่าสถานที่ที่ไม่มีสิ่งกระตุ้น ก็ต้องคอยฝึกกันไป

ขอบคุณข้อมูลดี ๆจาก : คุณ Yoja&Jiji
http://www.bloggang.com/mainblog.php?id=yojajiji&month=14-11-2008&group=6&gblog=1

บทความเกี่ยวข้อง